Kinh Vô ngã tính (toát yếu)

KINH VÔ NGÃ TÍNH 

(toát yếu)

Này các hành giả, ông thường thở vào thở ra... nhưng hơi thở ấy, cho đến toàn thân này có phải là ông, có phải của ông, có phải tự ngã của ông không? Không, này các hành giả. Nếu nó thực sự là của ông, là tự ngã của ông thì ông phải làm chủ được nó. Nhưng sự thật là tất cả những thứ ấy đều không thuộc chủ quyền của ông. Hơi thở này, cho đến toàn bộ thân thể của ông vẫn đang thay đổi từng sát na. Có khi nó khoẻ mạnh, có khi nó đau đớn, có khi nó cường tráng, có khi nó yếu già… đều nằm ngoài tầm kiểm soát của ông. Nó không phải là ông, là của ông, là tự ngã của ông.

Này các hành giả, từ thân thể này, cho đến các cảm thọ, tư tưởng, suy nghĩ, ý chí, tình cảm… cũng chẳng phải là ông, là tự ngã của ông, thuộc thẩm quyền của ông. Tất cả pháp ấy, chỉ là các tổ hợp tạm thời, đến đi, sinh diệt… theo nhân duyên của chúng. Ông không thể mong muốn chúng mãi mạnh khỏe, hoàn, hảo, hạnh phúc theo ý nguyện của ông. Do vậy, phải thấy rằng, sự biến hoại và sinh diệt của vạn pháp là quy luật tự nhiên. 

Này các hành giả, tại sao chúng sinh thấy có khổ hay vui? Tại vì chấp rằng, thân thể này cho đến cảm thọ, tư tưởng, suy nghĩ, ý chí, tình cảm … này là ta, là của ta, là tự ngã của ta…. Và từ chấp mắc đó, nên sinh ra nô lệ cho nó, chạy theo nó, mong muốn nó mãi thế này mà không phải là thế khác, luyến lưu hình tướng này và trốn tránh hình tướng kia. Rồi từ đó mới thấy có cái tôi khổ, cái tôi vui, cái tôi giải thoát, cái tôi luân hồi…

Này các hành giả, nếu thấy được các pháp ấy không phải là ông, là tự ngã của ông, không thuộc chủ quyền của ông thì không nên nương tựa và mắc kẹt vào chúng. Buông xuống mọi tham ái và chấp trước vào bất cứ hình tướng nào, dù là bên trong hay bên ngoài, dù thuộc quá khứ hay tương lai. Bình thản mà quan sát sự biến hoại và sinh diệt của vạn pháp thì còn có cái Tôi nào phiền não, còn có cái Tôi nào đang trôi lăn trong luân hồi sinh tử?!

(1/1/2026)

KINH VÔ NGÃ TÍNH

(bản dịch trong Khoá tụng thống nhất)

Tôi được nghe như vầy:

Một thời đức Thế Tôn

Lưu trú ở vườn Nai

Gần thành Ba La Nại.

Bấy giờ đức Thế Tôn

Gọi năm Tỳ khưu đến 

Rồi dạy bảo thế này:

Thân thể không phải ta

Không phải là của ta 

Không phải là tự ngã.

Nếu thân thể thực sự 

Thuộc chủ quyền của ta

Thì chắc chắn nó sẽ

Không đau đớn, bệnh tật

Như mọi người mong muốn. o

Lại nữa, người trên đời 

Vẫn thường hay cầu xin:

Mong thân này mạnh khỏe

Đừng ốm đau, bệnh tật.

Nhưng này các Tỳ khưu!

Thân thể này quả thực

Không phải ta, của ta 

Không phải là tựngã, 

Nên đau đớn, bệnh tật

Là đặc tính của thân

Không thể không đau đớn

Không thể không bệnh tật

Như mọi người mong muốn. o

Và này các Tỳ khưu!

Không chỉ có thân thể 

Mà cảm giác, tri giác

Tình cảm hay phản ứng

Sao, lưu và chuyển giao

Năm tổ hợp vận hành

Tạo nên tiến trình sống 

Của tất cả chúng sinh,

Chúng không phải là ta 

Chúng không phải của ta 

Cũng không phải tự ngã,

Nếu năm tổ hợp ấy

Thực sự là của ta

Thì chắc chắn chúng sẽ 

Không đau đớn, bệnh tật

Như mọi người mong muốn. o

Lại nữa, người trên đời 

Vẫn thường hay cầu xin:

Mong cảm giác này khỏe 

Đừng ốm đau, bệnh tật,

Mong tri giác này khỏe

Đừng ốm đau, bệnh tật,

Mong tình cảm, phản ứng

Đừng ốm đau, bệnh tật, 

Mong sao, lưu, chuyển giao

Đừng ốm đau, bệnh tật.

Nhưng này các Tỳ khưu! 

Thực sự năm tổ hợp

Không phải ta, của ta

Không phải là tự ngã

Nên đau đớn, bệnh tật

Là đặc tính của chúng

Không thể không đau đớn

Không thể không bệnhtật

Như mọi người mong muốn. o

Và này các Tỳ khưu! 

Thân thể là thường còn

Hay nó luôn biến đổi?

Các Tỳ khưu thưa rằng: 

Thân thể luôn biến đổi.

Thế Tôn hỏi tiếp rằng:

Cái gì hay biến đổi

Ai luyến ái với nó

Sẽ chịu khổ hay vui? 

Năm Tỳ khưu thưa rằng:

Chắc chắn sẽ chịu khổ.

Thế tôn hỏi tiếp rằng:

Thân thể vốn vô thường

Biến hoại hay thay đổi

Theo quy luật tự nhiên

Vậy cớ sao cho rằng

Là ta hoặc của ta

Hay tự ngã của ta

Những khái niệm bất biến? o

Và này các Tỳ khưu! 

Không chỉ có thân thể

Mà cảm giác, tri giác

Tình cảm hay phản ứng

Sao, lưu và chuyển giao,

Năm tổ hợp vậnhành 

Tạo nên tiến trình sống

Của tất cả chúng sinh

Là thường hay vô thường? 

Các Tỳ khưu thưa rằng: 

Tất cả đều vô thường.

Phật lại hỏi tiếp rằng:

Cái gì hay biến đổi

Ai luyến ái với nó

Sẽ chịu khổ hay vui? 

Các Tỳ khưu thưa rằng:

Chắc chắn sẽ chịu khổ.

Cảm giác và tri giác 

Tình cảm hay phản ứng

Sao, lưu và chuyển giao 

Tất cả đều vô thường

Biến hoại và thay đổi

Theo quy luật tự nhiên,

Vậy cớ sao cho rằng

Là ta hoặc của ta 

Hay tự ngã của ta

Những khái niệm bất biến? o

Các Tỳ khưu thưa rằng:

Không thể như vậy được 

Mọi cảm giác, tri giác, 

Tình cảm hay phản ứng Sao,

lưu và chuyển giao

Dù ở trong quá khứ 

Hiện tại hay vị lai

Bên trong hoặc bên ngoài 

Thô thiển hay vi tế

Cao cả hoặc thấp hèn 

Ở gần hay ở xa

Cần phải thấy xác thực 

Chúng là các tổ hợp!

Chúng không phải là ta 

Cũng không phải của ta

Không phải tự ngã ta. o

Và này các Tỳ khưu!

Đệ tử đấng Giác Ngộ

Khi được nghe và thấy

Sự thực như vậy rồi

Liền sinh tâm nhàm chán

Đối với thân thể này

Hoặc cảm giác, tri giác

Tình cảm hay phản ứng

Sao, lưu và chuyển giao, 

Do sinh tâm nhàm chán

Vị ấy liền buông bỏ

Tham ái và ngộ nhận 

Đối với năm tổ hợp

Nên tâm được giải thoát 

Cái ta hoặc của ta

Hay tự ngã của ta

Những khái niệm bất biến. o

Khi tâm đã giải thoát 

Vị ấy liền biết rõ

Tâm đã được giải thoát 

Và cũng biết chắc rằng,

Sinh tử đã diệt tận

Phạm hạnh đã viên thành 

Với những gì nên làm

Vị ấy đã làm xong

Nên không còn đau khổ 

Và chẳng còn trở lại

Các trạng thái trước đây. o

Đức Thế Tôn dạy xong

Nhóm năm vị Tỳ khưu

Tâm vô cùng hoan hỷ 

Nhờ vậy đượcgiải thoát 

Các vi tế phiền não

Mọi mê chấp, trói buộc 

Chứng an vui Niết bàn. ooo